Houtrot reparatie Nijmegen - verweerde onderdorpel van een wit houten kozijn in een Nijmeegse bakstenen gevel, hersteld door L.T.J. Schilderwerken
    Sean LitjesGepubliceerd: 16 augustus 20268 min leestijd

    Houtrot reparatie in Nijmegen: zo red je je kozijnen vóór het te laat is

    Bijna elke week sta ik wel ergens in Nijmegen met een schroevendraaier in mijn hand bij een onderdorpel. Even prikken, kijken hoe diep hij wegzakt. Zakt hij een paar millimeter en stopt het: meevaller. Zakt hij zo door tot aan het handvat, dan weet je genoeg. Dat is meestal het moment waarop de bewoner zegt: ‘maar hij zag er van buiten nog prima uit’. Klopt ook. Houtrot doet zijn werk aan de binnenkant, onder een laag verf die er nog netjes bij ligt.

    Wat het lastig maakt: het gaat traag. Een kozijn rot niet in één winter weg. Maar zodra vocht eenmaal binnen zit en er niet meer uit kan, gaat het proces door — ook al staat er verf overheen. Vandaar dit stuk: waar het bij ons in de regio begint, hoe je het zelf checkt, en wanneer reparatie nog verstandig is.

    Waar houtrot in Nijmegen bijna altijd begint

    Als ik de laatste jaren aan projecten terugdenk, komt het steeds op dezelfde handvol plekken neer:

  1. De onderdorpel, aan de zuidwestkant.: Dat is bij ons de kant waar regen tegenaan slaat. In Hatert, Neerbosch en Lindenholt zie je dat bij naoorlogse woningen bijna standaard eerst aan die zijde.
  2. De hoekverbinding van het draaiend raam.: Waar twee stukken hout samenkomen zit een naad. Laat daar de kit of de verf los, dan trekt water erin en blijft het zitten.
  3. Onder de glaslat.: Vooral bij oudere beglazing waar de kitrand is uitgedroogd. Water sijpelt langs het glas naar beneden en komt onderin het sponning tot stilstand.
  4. Achter de waterslag.: Bij woningen uit de jaren ’30 in Bottendaal en het Willemskwartier zie ik regelmatig dat de aansluiting tussen waterslag en kozijn is gaan werken.
  5. De onderkant van de deur en het deurkozijn.: Bij achterdeuren die op het noorden liggen en langzaam drogen na een regenbui.
  6. Wat die plekken gemeen hebben: het zijn allemaal punten waar water niet weg kan. Niet de hoeveelheid regen is het probleem, maar de tijd dat het hout nat blijft.

    Zelf controleren: drie dingen die je vandaag kunt doen

    Je hebt hier geen vakman voor nodig, alleen een schroevendraaier en tien minuten.

  7. 1.Prikken. Duw met een gewone schroevendraaier zachtjes in de onderdorpel, de hoekverbindingen en onder de glaslat. Gezond hout geeft weerstand. Voelt het als nat karton, dan zit er rot.
  8. 2.Kijken naar de verf. Blaasjes, kleine barstjes in de lengterichting van het hout of een plek die net iets donkerder oogt: dat is vaak vocht dat van binnenuit duwt.
  9. 3.Voelen na regen. Blijft een plek dagen nat aanvoelen terwijl de rest droog is? Dan zit daar een naad of scheur waar water in trekt en niet uit komt.
  10. Als je twijfelt, maak een foto en stuur ‘m gerust op. Dat scheelt vaak een rit — in acht van de tien gevallen zie ik op een foto al of het cosmetisch is of niet.

    Repareren of vervangen: waar ligt bij ons de grens

    Dit is de vraag die iedereen stelt en waar niemand een eerlijk antwoord op geeft. Onze vuistregel na jaren praktijk:

    SituatieWat we meestal doen
    Aantasting minder dan ongeveer een derde van de doorsnedeRepareren met epoxy-houtreparatiesysteem
    Rot beperkt tot de onderdorpel, rest van het kozijn gezondDorpel deels aanhelen of een nieuw stuk inzetten
    Meerdere hoekverbindingen los en zachtKozijn vervangen, repareren houdt te kort stand
    Kozijn kraakt of beweegt in het metselwerkEerst constructief kijken, schilderwerk lost dit niet op
    Rot rondom, meerdere kozijnen tegelijkVervangingsplan maken, gefaseerd over een paar jaar

    Ik ben er eerlijk in: er zijn kozijnen waar ik van af blijf. Bij een woning in Dukenburg vroeg de eigenaar vorig jaar of we vier kozijnen konden repareren. Twee konden prima, bij de andere twee zat de rot tot in de stijl en de hoekverbindingen bewogen al. Die repareren betekent over drie jaar hetzelfde gesprek. Dan zeg ik dat liever meteen.

    Hoe wij een reparatie uitvoeren

    Een goede houtrotreparatie is geen plamuurwerk. De volgorde die wij aanhouden:

  11. 1.Al het aangetaste hout weghalen. Tot je gezond, hard hout hebt. Dit is het onderdeel waar het vaakst op wordt bezuinigd, en precies daarom komt rot terug.
  12. 2.Laten drogen en vochtgehalte meten. Zit er nog te veel vocht in het hout, dan hecht de reparatie niet goed. Soms betekent dat een dag wachten.
  13. 3.Impregneren. De omliggende houtvezels verzadigen met een vloeibare houtversteviger, zodat de epoxy zich echt vastzet.
  14. 4.Opvullen met een tweecomponenten reparatiemortel. Die werkt mee met het hout bij temperatuurwisselingen. Gewone plamuur doet dat niet en scheurt in de eerste winter.
  15. 5.Schuren, gronden, twee keer aflakken. Meestal met een systeem van Sikkens of Sigma, afgestemd op de ondergrond en de ligging.
  16. 6.Naden opnieuw dichtzetten. De oorzaak was vaak een lekke kitnaad. Doe je die niet, dan begint het opnieuw.
  17. Stap 6 is de stap die het meest wordt overgeslagen. Een mooie reparatie op een plek waar water blijft binnenkomen is uitstel, geen oplossing.

    Wat het duurder maakt dan nodig

    De drie dingen die ik het vaakst tegenkom bij werk dat eerder door anderen is gedaan:

  18. Verf over zacht hout.: Ziet er een seizoen goed uit, daarna komt de bobbel terug op precies dezelfde plek.
  19. Plamuur in plaats van een reparatiesysteem.: Krimpt, laat los bij vorst, en trekt bij de randen vocht aan.
  20. Wachten tot de volgende schilderbeurt.: Beginnende rot in een dorpel is een uurtje werk. Diezelfde dorpel twee jaar later is vaak een nieuw stuk hout inzetten of het hele kozijn.
  21. Dat laatste is precies waarom onderhoudsritme zoveel uitmaakt. Meer daarover staat in hoe vaak je je huis moet schilderen, en welke verf zich in onze winters gedraagt lees je in beste verf voor buiten kozijnen.

    Het beste moment in het jaar

    Voor houtrotherstel buiten werken wij het liefst tussen april en oktober. Hout moet droog genoeg zijn en de epoxy heeft temperatuur nodig om goed uit te harden. In de late herfst kan het nog, maar dan kijken we per dag naar de weersverwachting en de luchtvochtigheid. Vorst en werken met reparatiemortel gaan niet samen.

    Wat wel het hele jaar kan: langskomen kijken. Constateren dat er rot zit kost geen droog weer. Sterker nog, in de winter zie je vochtplekken juist duidelijker dan in een droge zomerweek.

    Heb je ergens een dorpel waar de schroevendraaier te makkelijk in zakt? Stuur gerust een foto via contact, of kijk eerst bij houtrot herkennen en behandelen en op onze pagina over houtrotherstel. Vaak weten we dan al of het een reparatie van een halve dag wordt of dat er meer speelt — en dat scheelt jou een hoop giswerk. Voor het bijbehorende buitenschilderwerk pakken we het herstel meestal in één gang mee.

    Bronnen

    SL

    Sean Litjes

    Eigenaar van L.T.J. Schilderwerken, schilder in Nijmegen

    Sean is VCA-gecertificeerd schilder met jarenlange ervaring in particulier schilderwerk en houtrotherstel in Nijmegen en omgeving. Lees meer over auteur Sean Litjes

    Veelgestelde vragen

    Hoe weet ik of het echt houtrot is of alleen afbladderende verf?

    Prik met een schroevendraaier in de plek. Blijft het hout hard, dan is het cosmetisch en volstaat schuren en overschilderen. Zakt de schroevendraaier makkelijk weg of voelt het sponsachtig, dan zit er rot in en moet het aangetaste hout eruit.

    Kan houtrot terugkomen na een reparatie?

    Als de oorzaak niet is weggenomen wel. Meestal is dat een lekke kitnaad, een dichtgeslibde afwateringsgleuf of een scheur in de verf. Bij een goede reparatie hoort dat vocht de plek niet meer kan bereiken, anders begint hetzelfde proces gewoon opnieuw.

    Kan ik houtrot zelf repareren?

    Beperkte rot in een dorpel is met een tweecomponenten reparatiesysteem best zelf te doen. Het lastige is bepalen hoe diep de aantasting zit en of je echt al het zachte hout eruit hebt. Blijft er iets zitten, dan werkt het gewoon door onder je nieuwe laag.

    Hoe lang gaat een houtrotreparatie mee?

    Bij correct uitgevoerd herstel met epoxy en een volledig verfsysteem gaat zo'n plek net zo lang mee als de rest van het kozijn. In de praktijk betekent dat meelopen met de normale schildercyclus, dus zes tot tien jaar afhankelijk van de ligging.

    Waarom zit rot bijna altijd onderin het kozijn?

    Omdat water daar tot stilstand komt. Regen loopt langs het glas en het kozijn naar beneden en blijft op de dorpel en in de sponning staan. Op plekken die weinig zon krijgen droogt dat traag op, en juist die natte tijd maakt het hout kwetsbaar.

    Moeten alle kozijnen tegelijk aangepakt worden?

    Nee, dat is zelden nodig. We pakken vaak eerst de zijde aan waar de schade zit, meestal zuidwest, en plannen de rest in een volgende ronde. Wat wel handig is: laat de andere kozijnen tegelijk beoordelen, zodat je weet wat eraan komt.

    Werken jullie ook in de omliggende dorpen?

    Ja, naast Nijmegen komen we onder meer in Lent, Beuningen, Wijchen, Malden, Groesbeek en Berg en Dal. Voor een beoordeling van houtrot rijden we die afstanden zonder probleem.

    Gerelateerde dienst

    Houtrotherstel

    Vakkundig herstel van aangetast houtwerk met epoxysystemen.

    Meer over Houtrotherstel

    Op zoek naar een schilder in Nijmegen?

    Neem vrijblijvend contact op voor een gratis offerte of persoonlijk advies.

    Neem contact op

    Of bekijk eerst wat L.T.J. Schilderwerken voor u doet